Inhoud:

• Wat is HDR?
• Benodigheden
• Wanneer te gebruiken?
• Hoe te gebruiken?
• Nabewerking
• Voorbeelden

Wat is HDR?

HDR staat voor "High Dynamic Range", een hoog dynamisch bereik. Betekend simpel dat je meer kleur en licht bereik in een foto hebt dan met een normale opname.
Hoe krijg dat je extra bereik? Nou door meerdere opnames, minimaal drie, te combineren tot een foto.

Benodigheden

Je hebt een aantal dingen nodig om een goede HDR opname te kunnen maken.

Hardware:

• Een digitale camera waarmee je bij voorkeur ook RAW bestanden mee kunt maken
• Statief, dit is belangrijker dan de meeste mensen denken. Beweging is iets wat je absoluut niet kunt gebruiken bij het maken van HDR foto's.
• Groothoeklens, denk hier aan vanaf 10mm tot 28mm. Is niet echt nodig maar HDR leent zich beste voor groothoekopnamen.

Software:

• Photoshop
• Photomatix (deze gebruik ik voor deze tutorial, je kan ook de hdr bewerkingen in photoshop doen)

Een draadontspanner is ook een erg handig hulpmiddel om beweging te voorkomen, maar niet noodzakelijk.

Wanneer te gebruiken?

HDR leent zicht het beste voor situaties met een hoog dynamisch bereik, denk bijvoorbeeld aan een zonsondergang. Een zonsondersgang foto, net zoals een zonsopkomst natuurlijk, heeft lichte en donkere delen. Met HDR kun je er voor zorgen dat de gehele opname goed belicht is.

Maar er zijn wat voorwaarden. Zoals ik al eerder aangaf is beweging not done in HDR, er zijn wat uitzondering zoals bijvoorbeeld een trein die door de foto raast.
Als er een boom in de foto staat waar de takken heen en weer zwiepen door de wind, zal dat een minder mooie HDR opleveren dan wanneer het windstil is.

Zorg er ook voor dat je zo weinig mogelijk bewegende voorwerpen in je foto terug ziet, zoals mensen die heen en weer lopen. Soms is het gewenst, maar meestal 'verpest' dit het anders zo mooie HDR effect.

Hoe te gebruiken?

Je moet minimaal drie opnames maken met verschillende belichtingen. De meeste digitale spiegelreflex camera's (dslr) hebben daar een handige functie voor. De zogenaamde AEB, Auto Exposure Bracketing, deze functie zorgt ervoor dat je 3 (of meer, verschilt per camera) verschillende belichte foto's maakt.
In de handleiding van je camera kun je vinden hoe je de AEB functie kunt gebruiken.
Hier is een lijst te vinden van een aantal camera's die AEB ondersteunen.

Voorbeeld van de AEB functie in een Canon camera.

Als je camera geen AEB ondersteund zul je dus handmatig de verschillende belichtingen moeten aanpassen. Later hier meer over.

Goed nu AEB besproken is gaan we de foto maken.

• Plaats de camera op je statief
• Zet de camera op ISO 100, hoger mag, maar is niet aanbevolen.
• Zet de camera op de AV voorkeuze (diafragma)
• Stel het diafragma in, ik gebruik meestal F13 of een hoger getal. Je wil zoveel mogelijk scherp hebben, dus hoe hoger het getal hoe meer er scherp is.
• Stel de AEB functie in. Heb je geen AEB functie maak dan drie (of meer) met verschillende sluitertijden.
• Klap de spiegel op, sommige camera's hebben deze functie, de liveview functie doet het zelfde. Kan je camera dit niet is dit geen probleem, het is geen vereiste. Het verminderd de kans op trilling dat is alles.
• Heeft je camera een timer functie, gebruik deze dan nu. De timer functie werkt samen met de AEB functie (tenminste bij Canon, ik neem aan bij de meeste merken ook) en de timer zal dus drie foto's achter elkaar maken.
• Heb je geen timer, gebruik dan een draadontspanner.
• Heb je geen timer en geen draadonstapper, maak dan de foto met de normale ontspanner, maar pas op dat je camera niet beweegt.

Nog even over wanneer je geen AEB functie hebt. Stel je normaal belichte foto heeft een sluitertijd van 1/60 sec. Dan heeft je -1 EV (1 stop onderbelichte foto) een sluitertijd van 1/125 sec en je +1 EV (1 stop overbelichte foto) een sluitertijd van 1/30 sec. Deze zul je dan zelf moeten instellen, terwijl je wel het zelfde diafragma houdt.

Het resultaat van de onbewerkte foto's:

Deze foto's zijn gemaakt bij de afsluitdijk.

ISO 100, F/16, 1/3 sec. De normaal belichte foto.

ISO 100, F/16, 1/6 sec. De onderbelichte foto. 1 stop

ISO 100, F/16, 0.6 sec. De overbelichte foto. 1 stop

Deze foto's zijn gemaakt vanaf het kasteel in Sarospatak in Hongarije.

ISO 100, F/13, 1/50 sec. De normaal belichte foto.

ISO 100, F/13, 1/100 sec. De onderbelichte foto. 1 stop.

ISO 100, F/13, 1/25 sec. De overbelichte foto. 1 stop.

Nabewerking

Goed we hebben nu een onze bracketfoto's gemaakt, maar ze moeten nu nog gecombineerd worden tot HDR foto's.

Eerst een soort van disclaimer, de volgende tekst verwoord mijn methode om tot een HDR bestand te komen, er zijn natuurlijk meerdere manieren. Ik maak gebruik van Photoshop om een TIFF bestand te maken en vervolgens verwerk ik deze bestanden in Photomatix.

We hebben de foto's gemaakt in het RAW formaat dus deze zullen eerst omgezet moeten worden naar een TIFF bestand. Ik gebruik daarvoor Photoshop.
Dit gaat als volgt:

Je sleept het RAW bestand naar Photoshop en daar wordt automatisch de Raw converter geopend. Vervolgens sla je het bestand op als een TIFF bestand.

Dat doe je uiteraard voor alle drie foto's die je hebt gemaakt. De normale, de onderbelichte en de overbelichte foto.

Als je dat gedaan hebt is het tijd om Photomatix op te starten.
Je gaat in Photomatix naar het menu HDR en daar kies je voor Generate. (je kan ook Ctrl+G gebruiken).
Daar selecteer je de drie TIFF bestanden.

Klik op OK.

Klik nogmaals op OK.

Vervolgens wordt de ruwe HDR foto getoond, maar dit is niet het gewenste resultaat.
Ga weer naar het menu HDR en klik op ToneMapping. (of Ctrl T)

De belangrijkste schuifjes zijn hier "strength" en "color saturation". Hoe hoger je deze zet hoe onrealistischer het effect. Ik heb hier voor een realistische weergave gekozen. Maar ik zou zeggen speel hier eens mee.

Als je tevreden bent met de instellingen klik op je op Ok. Dan moet je de foto nog even opslaan, dat doe je met File -> Save As (of Ctrl S).

Dan is het nog verstanding om de foto te verscherpen, omdat een HDR foto meestal niet heel erg scherp is. Dit kan met photoshop, onder menu filters vind je de verscherping filters.

Dit is het resultaat van de kasteel foto's:

Ik hoop dat het zo een duidelijk verhaal is geworden, mochten er nog vragen/onduidelijkheden zijn dan hoor ik dat graag!

Voorbeelden

Hier enkele voorbeelden van mijn HDR foto's.